Εννοιολογικές και ερμηνευτικές προεκτάσεις στην τοπική εκκλησιαστική αρχιτεκτονική και εικονογραφία. Ανεστραμμένη τάξη / Βιωματική Μέθοδος

Στοιχεία Συντάκτη: Κανδηλάρης Στέφανος, Εκπαιδευτικός, Θεολόγος, ΠΕ01
Μάθημα: Θρησκυτικά
Τάξεις εφαρμογής: Γ΄ Γυμνασίου, Ε΄ Θεματική Ενότητα, Υποενότητα : V. «Ἐν ἐκκλησίαις εὐλογεῖτε τὸν Θεόν»: Λατρεία και τέχνη στην Ανατολή και στη Δύση
Χρονική διάρκεια / αριθμός διδακτικών ωρών: 2

Σύντομη Περιγραφή της Διδακτικής Παρέμβασης:

Η διδακτική παρέμβαση υλοποιήθηκε σε τμήμα της Γ΄ Γυμνασίου του 3ου Γυμναιού Φλώρινας στο μάθημα των Θρησκευτικών. Μέσα από την προσέγγιση τοπικών αρχιτεκτονικών τύπων οι μαθητές αναγνώρισαν και ερμήνευσαν βασικά χαρακτηριστικά της χριστιανικής αγιογραφίας και αρχιτεκτονικής. Μέσω της βιωματικής μεθόδου διείσδυσαν στη μαθησιακή διαδικασία προάγοντας τη συνθετικής σκέψη, αναδεικνύοντας τα ενδιαφέροντα και τις δεξιότητές τους και κυρίως καλλιεργώντας τα εσωτερικά κίνητρα μάθησης. Ταυτόχρονα συνειδητοποίησαν ότι η εικαστική γλώσσα είναι ένα καθοριστικό μέσο ανθρώπινης επικοινωνίας και ότι η εκκλησιαστική τέχνη αναδεικνύει θρησκευτικά νοήματα, όντας αποδεσμευμένη από γλωσσικούς περιορισμούς.

Διδακτική Μέθοδος ή Τεχνική:

Χρησιμοποιήθηκε η βιωματική μέθοδος διδασκαλίας. Αξιοποιήθηκε η τεχνική της ανεστραμμένης τάξης και η ομαδοσυνεργατική διδασκαλία. Ως προκαταρκτική δραστηριότητα εφαρμόστηκε η Ανεστραμμένη Τάξη. Η πρώτη φάση της διδασκαλίας “Βιώνοντας”, στοχεύει στην ενεργοποίηση των μαθητών αναμοχλεύοντας προσωπικά τους βιώματα. Η δεύτερη φάση “Νοηματοδοτώντας”, αποσκοπεί στην πρόκληση και την ενεργό εμπλοκή των μαθητών στη διδασκαλία. Με την τρίτη φάση “Αναλύοντας”, οι μαθητές εμβαθύνουν μέσα από συνεργατικές τεχνικές και δεξιότητες στην τοπική εκκλησιαστική τέχνη. Τέλος με τη τέταρτη φάση “Εφαρμόζοντας”, συντελείται η μεταφορά και διάχυση των γνώσεων που απέκτησαν οι μαθητές μέσω της συγκεκριμένης διδακτικής πρότασης και έξω από τους του σχολείου.

Σκεπτικό Επιλογής / Παιδαγωγική Τεκμηρίωση:

Η συγκεκριμένη μέθοδος επιλέχθηκε για να διεισδύσουν βιωματικά οι μαθητές στη μαθησιακή διαδικασία και να προάγουν τη συναισθηματική τους νοημοσύνη και τις επικοινωνιακές και κοινωνικές τους δεξιότητες. Στηρίχθηκε στη λογική της αποκωδικοποίησης της γνώσης ως ερμηνευτικό εργαλείο του πολιτισμικού τους περιβάλλοντος. Οι μαθητές ανταποκρίθηκαν πολύ θετικά και η μέθοδος κάλυψε τις γνωστικές, τις κοινωνικές και ψυχοσυναισθηματικές τους ανάγκες.

Προστιθέμενη Αξία:

Μέσω της βιωματικής μεθόδου επιτεύχθηκε η ενεργητική εμπλοκή των μαθητών στη μαθησιακή διαδικασία. Καλλιεργήθηκε η ερμηνευτική αξιοποίηση της γνώσης στην κατανόηση της ιστορίας και του πολιτισμού του θρησκευτικού περιβάλλοντος. Με την ανεστραμμένη τάξη εξοικονομήθηκε διδακτικός χρόνος και λειτούργησε η συνεργασία των μελών των ομάδων. Μέσω της ομαδοσυνεργασίας επιτεύχθηκε η αλληλεπίδραση μεταξύ των μαθητών και η απομάκρυνση της μηχανιστικής σκέψης. Θεωρώ πως υπάρχουν ενδείξεις βελτίωσης τόσο σε γνωστικό επίπεδο όσο και σε επίπεδο δεξιοτήτων και στάσεων.

Παραδείγματα – Υλικό:

Κουίζ ερωτήσεων κλειστού τύπου, Φύλλα Εργασίας, Φωτογραφίες, Εννοιολογικός Χάρτης, Σταυρόλεξο. Τεχνικές ομαδοσυνεργασίας που χρησιμοποιήθηκαν:
α) Βλέπω/Ισχυρίζομαι/Αναρωτιέμαι (Τεχνική έντεχνου συλλογισμού),
β) Τεχνικές Επίλυσης Προβλημάτων: 5 Π και 1Γ (5W1H)
γ) Ειδικοί ανάμεσά μας
δ) Δημιουργική Γραφή (Ημερολόγιο)

Προτάσεις για εφαρμογή από άλλους εκπαιδευτικούς:

Η μέθοδος και οι πρακτικές που τη συνοδεύουν μπορεί να εφαρμοστεί σχεδόν σε όλα τα ανθρωπιστικά μαθήματα με τις ανάλογες προσαρμογές. Στην υλοποίηση πρέπει να προσέξει κάποιος τη διαχείριση του χρόνου, τη συγκρότηση των ομάδων εργασίας, και τη μεθοδολογία υποστήριξης από την ηλεκτρονική τάξη (E –Class). Μπορεί να προσαρμοστεί στο ηλικιακό και γνωστικό επίπεδο Γυμνασίου ή Λυκείου αντίστοιχα και σε ένα πολύ μεγάλο εύρος θεμάτων ανθρωπιστικών μαθημάτων.

Αρχεία: